0
  • Home
  • Datingfraude met crypto: zo herken je de nepvriend die wil dat je belegt

Datingfraude met crypto: zo herken je de nepvriend die wil dat je belegt

Net geld overgemaakt of opgelicht? Doe dit nu!

  • Doe geen nieuwe betalingen meer. Betaal ook geen “kosten” of “belasting” om je geld terug te krijgen.
  • Bel direct je bank en leg uit wat er is gebeurd. Hoe sneller je belt, hoe groter de kans dat er nog iets kan. Een garantie is er niet.
  • Bewaar al het bewijs. Denk aan chats, e-mails, schermafbeeldingen, rekeningnummers, wallet-adressen en websites.
  • Doe aangifte bij de politie.
  • Meld het bij de Fraudehelpdesk, telefoonnummer 088 – 786 73 72. Controleer de openingstijden op hun website.
  • Neem contact op met Slachtofferhulp Nederland voor emotionele, praktische en juridische hulp.

Het is niet jouw schuld. Deze oplichters zijn professioneel, ze werken met scripts en ze doen dit dagelijks.

Dit artikel is geen financieel of juridisch advies.

Je krijgt een vriendelijk bericht van iemand die je niet kent. Het contact groeit. Na een tijd vertelt die persoon dat hij of zij veel verdient met crypto. Hij of zij biedt aan om te helpen. Zo begint een vorm van oplichting die steeds vaker voorkomt. Dit artikel zet op een rij hoe datingfraude met crypto werkt, hoe je het herkent en waar je hulp vindt.

Smartphone met een chatbericht met hartje en een gouden munt aan een vislijn als aas, als beeld voor datingfraude met crypto
Twee overlappende cirkels met een hartje en een munt, als beeld voor de combinatie van nepliefde en nepbeleggen

Wat is datingfraude met crypto?

Het is een combinatie van twee soorten fraude: nepliefde (of nepvriendschap) en nepbeleggen. Oplichters doen zich voor als succesvolle beleggers. Ze benaderen je via een datingapp, sociale media of een appje. Ze bouwen eerst een band op. Pas daarna komt het geld.

In het Engels heet dit een pig butchering scam, ook wel sha zhu pan (Chinees). Het idee is dat het slachtoffer eerst wordt “vetgemest” met aandacht en vertrouwen, en pas daarna wordt leeggehaald. Je ziet ook de naam lovescam of romance scam.

Het gaat om echte bedragen. Slachtoffers verliezen gemiddeld ruim 25.000 euro, schreef Security Management in 2024. Sommigen verliezen enkele tonnen. In 2024 kreeg de Fraudehelpdesk 343 meldingen over datingfraude en 159 over pig butchering. Het ging samen om meer dan 6,5 miljoen euro, volgens MAX Meldpunt. Het echte bedrag ligt hoger, want veel slachtoffers melden niets.

Beleggingsfraude in het algemeen is nog groter. Over heel 2025 kreeg de Fraudehelpdesk meer dan 100.000 meldingen, met ruim 68 miljoen euro gemelde schade. Daarvan was 34,1 miljoen euro beleggingsfraude.

Zo gaat het stap voor stap

De fraude verloopt bijna altijd volgens hetzelfde patroon:

  1. Het eerste contact. Een onbekende stuurt een bericht, soms met een vraag die nergens op slaat. Of je matcht op een datingapp. De persoon wil graag praten, vaak elke dag.
  2. Het opbouwen van vertrouwen. Je krijgt foto’s en filmpjes van een mooi leven. Denk aan een huis, een paard, een reis of een bedrijf. Er is veel aandacht, soms complimenten en cadeaus.
  3. De beleggingskans. Na een tijd vertelt de persoon dat hij of zij veel verdient met crypto. Je krijgt hulp bij het openen van een rekening of een app.
  4. De eerste winst. Je legt een klein bedrag in en ziet snel winst. Soms wordt er zelfs geld uitgekeerd, zodat je vertrouwen krijgt. Dat is bedoeld om je meer te laten inleggen.
  5. Opschalen. De bedragen worden steeds groter. Er komen steeds nieuwe redenen om meer te storten. Soms leen je geld van vrienden of familie, of gebruik je je pensioen.
  6. De afronding. Als je je geld wilt opnemen, gaat het mis. Je account wordt “bevroren” en er is een extra bedrag nodig, bijvoorbeeld voor “belasting” of “kosten”. Daarna verdwijnt de persoon en blijkt het platform nep.

Een voorbeeld uit de Zembla-uitzending van 8 oktober 2026 laat zien hoe dit uitpakt. Een man, die in de uitzending Kees heet, legde eerst 25.000 euro in. Hij kreeg 27.000 euro terug. Daarna stortte hij ongeveer 700.000 euro, dat volgens de app 2 miljoen waard was. Uiteindelijk bleek alles nep en was hij minstens 2,2 miljoen euro kwijt. Hij had zijn pensioen ingezet en geld geleend van vrienden en familie.

Een slachtoffer dat LINDA.nl sprak, begon met 50 euro en boekte snel winst. Ze verloor uiteindelijk 26.000 euro, nadat haar account werd “bevroren” en er een extra “fee” werd geëist.

Trap met zes treden en pictogrammen van een berichtje, hartje, munt, grafiek, munten en een slot, als beeld voor de stappen van de fraude
Chatbubbel met daarin rijen bureaus met schermen en touwtjes die naar de bubbel lopen, als beeld voor een georganiseerde organisatie achter de chat

Wie zit er achter de chat?

De persoon met wie je appt, bestaat vaak niet zoals hij of zij zich voordoet. Achter de berichten zit vaak een georganiseerde criminele groep, meestal in het buitenland.

Zembla onderzocht scamcentra in Zuidoost-Azië. Daar werken honderdduizenden mensen. Veel van hen zijn met valse banen gelokt en moeten onder dwang oplichten. De Verenigde Naties schatten dat ongeveer 300.000 mensen onder dwang in deze industrie werken, afkomstig uit meer dan 80 landen. Een VN-medewerker noemt het moderne slavernij.

Zembla zag dat de criminelen zich ook specifiek op Nederland richten:

  • Ze hebben lijsten met Nederlandse telefoonnummers, waarschijnlijk uit datalekken die online worden verhandeld.
  • Ze gebruiken Nederlandse simkaarten.
  • Er stonden online vacatures voor Nederlandse medewerkers, tussen juli 2025 en februari 2026.
  • Er is soms een Nederlands sprekend “model” dat in beeld komt als je een videogesprek wilt. Dat gesprek duurt kort, maar het is genoeg om weer te geloven dat de relatie echt is.

Of iemand uit Cambodja of elders belt, kun je zelf niet zien. Een Nederlandse naam, taal of nummer is dus geen bewijs. Je leest er meer over in ons artikel Scamfabrieken: zo werkt de nepvriendschap die je een beleggingsfraude in lokt.

Zo herken je de fraude

Slachtofferhulp Nederland en banken noemen deze signalen. Geen daarvan bewijst iets, maar samen zijn ze veelzeggend:

  • De persoon woont ver weg of in het buitenland.
  • Het profiel lijkt gepolijst en heeft weinig foto’s.
  • Je ontmoet elkaar nooit. Afspraken komen steeds niet door, of er is alleen een heel kort videogesprek.
  • Er is veel aandacht, complimenten of cadeaus aan het begin.
  • Er komt een beleggingskans. Het gesprek gaat ineens over crypto, daytrading of een app.
  • Je krijgt hulp bij het openen van een account of een wallet. Een wallet maak je altijd zelf aan en je deelt je inloggegevens nooit.
  • Je hoort over snel veel verdienen. Dat is volgens ABN AMRO vaak een teken van fraude.
  • Je wordt onder druk gezet, of er komen steeds nieuwe redenen om meer te storten.
  • Je moet geld overmaken naar het buitenland.
  • Je moet betalen om je geld terug te krijgen. Denk aan transactiekosten, belasting of een boete. Dit is een bekend teken van fraude.

Ook beelden en video’s helpen niet meer als bewijs. Een videogesprek kan nep zijn, of worden gevoerd door iemand anders. Lees meer over nepbeelden in Deepfakes met echte artsen: hoe Radar een internationale nepvideo-fabriek blootlegde.

Vergrootglas boven een chatscherm met drie oranje waarschuwingsvlaggetjes, als beeld voor het herkennen van signalen van fraude
Register met een afvinklijst en een oranje vinkje, als beeld voor het controleren van een beleggingsaanbieder

Hoe controleer je een beleggingsaanbieder?

De Autoriteit Financiële Markten (AFM) geeft deze tips:

  • Kijk in het AFM-register. Daar staan de aanbieders met een vergunning. Staat de aanbieder er niet in? Kijk dan of hij is geregistreerd bij een andere Europese toezichthouder.
  • Bekijk de waarschuwingslijst van de AFM. Daar staan aanbieders waarvoor een waarschuwing is uitgegeven.
  • Wees op je hoede bij vage claims. Zegt een bedrijf “internationaal gereguleerd” te zijn, maar noemt het geen vergunninghouder of toezichthouder? Dan is dat een rode vlag.
  • Vertrouw geen aanbieder die je alleen via een link vindt. Vind je zelf geen informatie over het bedrijf en de vergunning? Ga dan niet verder.
  • Een vergunning is geen garantie. Het betekent dat een bedrijf onder toezicht staat. Je kunt nog steeds geld verliezen.

Beleg je bij een partij zonder vergunning? Dan is er geen toezicht en geen consumentenbescherming. Je kunt dan ook geen beroep doen op het beleggerscompensatiestelsel. De AFM raadt dit af. ABN AMRO noemt daarnaast de IOSCO i-SCAN, een controletool voor beleggingsaanbieders.

Wat kun je doen als je slachtoffer bent?

Gebruik de stappen uit het kader bovenaan dit artikel. Daarnaast helpt dit:

  • Praat erover, ook al is dat moeilijk. Slachtofferhulp Nederland zegt dat praten helpt bij de verwerking en kan voorkomen dat anderen slachtoffer worden.
  • Doe aangifte. Dat vergroot de kennis over deze fraude en de kans dat daders worden opgespoord.
  • Maak een afspraak met een specialist van Slachtofferhulp Nederland via slachtofferhulp.nl. Zij helpen ook met praktische en juridische vragen.
  • Zoek lotgenoten. Slachtofferhulp Nederland heeft een online lotgenotengroep voor slachtoffers van online fraude.
  • Meld de aanbieder bij de AFM als het om een beleggingsaanbieder gaat.
  • Let op brieven en e-mails die je daarna krijgt, zoals de politie adviseert.
Schild met daaromheen pictogrammen van een bank, een document, een telefoon en een gesprek, als beeld voor de stappen en hulp voor slachtoffers
Pad van munten dat zich opsplitst en in de mist verdwijnt, als beeld voor geld dat moeilijk terug te vinden is

Kun je je geld terugkrijgen?

Soms is er nog iets te doen, maar reken er niet op. De politie zegt dat het geld vaak in honderden wallets over de wereld verdwijnt, waardoor daders moeilijk te vinden zijn. Opsporing is daardoor lastig. De politie richt zich daarom vooral op het voorkomen van nieuwe slachtoffers.

Wees na een fraude extra alert op oplichters die beloven je geld terug te halen. Een terugbetaling die je eerst zelf moet betalen, is volgens ABN AMRO een teken van fraude. Betaal nooit vooraf voor het “terughalen” van geld.

Wat wel kan: meld het snel bij je bank, doe aangifte en bewaar je bewijs. Daarmee heb je de beste uitgangspositie, ook als blijkt dat je geld niet meer terug te krijgen is.

Hoe help je iemand in je omgeving?

Stopt iemand in je omgeving steeds meer geld in crypto, na een online contact dat hij of zij nooit heeft ontmoet? Dan kun je dit proberen:

  • Veroordeel niet. Schaamte houdt mensen vaak tegen om hulp te zoeken. Zembla hoorde dat bijna alle slachtoffers die ze spraken niet met hun verhaal naar buiten durven te komen.
  • Stel vragen in plaats van te oordelen. Vraag hoe het contact is begonnen. Vraag ook of ze elkaar al hebben gezien.
  • Laat iemand de aanbieder controleren in het AFM-register en op de waarschuwingslijst.
  • Wijs op de signalen uit dit artikel, zoals druk, nieuwe kosten en een contact dat je nooit ontmoet.
  • Help bij de stappen als er al geld is overgemaakt. Bel de bank, bewaar het bewijs, doe aangifte en bel de Fraudehelpdesk.

Meer tips om veilig online te zijn vind je in onze kennisbank over online veiligheid. Over de rol van datalekken lees je meer in Datalekmoe: waarom je toch moet opletten als je gegevens zijn gelekt. En ook AI-influencers die cryptomunten promoten kunnen een rol spelen bij het verleiden tot beleggen.

Twee gespreksbubbels die met een klein hartje met elkaar verbonden zijn, als beeld voor steun aan iemand die slachtoffer is geworden

Bronnen

© 2026 Computerwijs