Computerwijs

Uw partner op het gebied van ICT-kennis

03

okt'26

Van lineaire tv naar bingewatchen: hoe je de regie over je kijkgedrag terugpakt

Vroeger koos de tv voor jou. Het ene programma liep over in het volgende, tot de avond vanzelf afliep met het testbeeld. Bij Netflix, YouTube en andere streamingdiensten ligt dat anders. Jij kiest zelf wat je kijkt, maar de diensten zelf hebben ook iets te kiezen. Of de volgende aflevering automatisch begint, nog voordat je er zelf over hebt nagedacht. Autoplay is geen toeval, maar een ontwerpkeuze Automatisch afspelen bestaat niet omdat het toevallig zo handig uitkomt. Het is een …

Lees meer

02

okt'26

Datalekmoe: waarom je toch moet opletten als je gegevens zijn gelekt

Vorige week kregen klanten van bezorgdienst Flink een ongebruikelijk bericht van hackers. Betaal 10 tot 15 euro in cryptogeld, anders komen je gegevens op het dark web te staan. Bijna niemand betaalde. Dat zegt iets veelzeggends over hoe we inmiddels met datalekken omgaan. We zijn “datalekmoe” Cybersecurity-expert Paul Pols noemt het “datalekmoe” zijn. We gaan er inmiddels bijna vanuit dat onze gegevens vroeg of laat een keer ergens uitlekken. Consumentenpsycholoog Patrick Wessels herkent dat. Mensen zien datalekken zo vaak voorbijkomen, …

Lees meer

28

sep'26

Molly versus het algoritme: een documentaire die je aan het denken zet

Op NPO Start staat de documentaire “Molly versus het algoritme”. Het is een ingrijpend verhaal met een vraag die iedereen aangaat die sociale media gebruikt. Welk recht heeft een techbedrijf om te weten wat wij doen en hoe wij ons voelen? Waar gaat het over? Molly Russell was een Britse tiener, omringd door liefde en steun. Ze overleed in 2017, op 14-jarige leeftijd. Haar vader Ian reconstrueert in de documentaire haar laatste maanden. Zijn zoektocht leidt tot een pijnlijke ontdekking. …

Lees meer

25

sep'26

AI-spookbronnen: waarom je stamboomonderzoek extra kritisch moet controleren

Doe je aan stamboomonderzoek, of overweeg je daarmee te beginnen? Dan is dit nieuws de moeite waard. Het Drents Archief waarschuwt dat AI bij genealogisch onderzoek regelmatig documenten en zelfs hele personen verzint, die simpelweg niet bestaan. Wat is er aan de hand? Het Drents Archief merkt een duidelijke trend. Mensen doen onderzoek met behulp van AI, en vragen vervolgens archiefstukken op die niet blijken te bestaan. Ellen van der Velds van het archief legt uit hoe dat eruitziet: “Het …

Lees meer

24

sep'26

Camerabrillen: onopvallend filmen, en waarom dat een privacyprobleem is

Programmamaker Roel Maalderink ondervroeg in een satirische video medewerkers van Meta over de camerabril van hun eigen bedrijf. Meta haalde die video deze week zelf van Instagram af. De video zelf is grappig bedoeld, maar het onderwerp erachter is dat allerminst. Steeds meer mensen dragen een bril die er heel gewoon uitziet, maar die kan filmen zonder dat de omgeving het doorheeft. Wat is een camerabril precies? Camerabrillen, ook wel AI-brillen of “gluurbrillen” genoemd, zien er tegenwoordig bijna niet meer …

Lees meer

24

sep'26

Knielen voor de dataGOD: een kunstwerk dat je laat nadenken over AI

Tijdens het GOGBOT Festival in Enschede stond deze maand een opvallend kunstwerk in de eeuwenoude Grote Kerk. Een drie meter hoge installatie met acht robotarmen, waar bezoekers voor konden knielen om een vraag te stellen. Het kunstwerk zet aan het denken over iets wat veel mensen dagelijks doen, zonder erbij stil te staan. Klakkeloos vertrouwen op het antwoord dat een AI-systeem je geeft. Wat is dataGOD_0.1? Het kunstwerk, dataGOD_0.1, is gemaakt door de Enschedese kunstenaar Floris Schreuder. De installatie bestaat …

Lees meer

22

sep'26

Nederlandse AI-supercomputer in Groningen: klein maar bewust gekozen

In eerdere artikelen schreven we al over de AI-strijd tussen de VS en China, en over Europa’s afhankelijkheid daarvan. Nederland zet nu een concrete, eigen stap: een nieuwe AI-supercomputer in Groningen. Wat gaat er gebeuren? In eerdere artikelen schreven we al over de AI-strijd tussen de VS en China, en over Europa’s afhankelijkheid daarvan. Nederland zet nu een concrete, eigen stap: een nieuwe AI-supercomputer in Groningen. Wat gaat er gebeuren? Op de campus van de Rijksuniversiteit Groningen komt een supercomputer …

Lees meer

22

sep'26

AI als wapen in de strijd tussen de VS en China: wat betekent dit voor Europa?

Het debat over AI-veiligheid, dat we in een eerder artikel bespraken, staat niet op zichzelf. Het is nauw verweven met een veel grotere krachtmeting. De Verenigde Staten en China strijden om wereldwijde technologische suprematie. Waar technologie vroeger vooral landen met elkaar verbond, is het nu vooral een breekijzer geworden in een machtsstrijd. Waarom AI het beslissende wapen is geworden Technologie is van oudsher een bron van macht: betere wapens, een sterkere economie, hogere productiviteit. AI is daar op dit moment …

Lees meer

19

sep'26

De verborgen kosten van AI: wat er achter je prompt schuilgaat

Voor de meeste mensen ziet AI eruit als een tekstvak op een scherm. Je typt een vraag in en krijgt binnen enkele seconden een uitgebreid antwoord terug. Wat je niet ziet, is de lange keten van techniek en mensenwerk die daarachter schuilgaat. En die keten heeft een prijs. Waarom AI zoveel stroom nodig heeft Voordat een AI-model vragen kan beantwoorden, moet het eerst trainen. Dat betekent: patronen leren herkennen in enorme hoeveelheden tekst en data. Dat kost enorm veel rekenkracht, …

Lees meer

14

sep'26

Gaat AI de mensheid bedreigen? Wat de recente waarschuwingen wel en niet betekenen

De afgelopen weken waarschuwden de topmannen van ’s werelds grootste AI-bedrijven gezamenlijk voor hun eigen technologie. Tegelijkertijd noemen wetenschappers hetzelfde scenario “pure hype”. Wie heeft er gelijk? Dat is misschien wel de verkeerde vraag. Interessanter is: wat is hier precies aan de hand, en wat moet jij ermee? Het nieuws: AI-topmannen trekken aan de bel Dario Amodei, topman van Anthropic (de maker van Claude), schreef er een essay over. Daarin stelt hij dat AI-bedrijven de ontwikkeling van nieuwe modellen moeten …

Lees meer

12

sep'26

Wanneer fans een grens overschrijden: de familie van Jade Kops en online betrokkenheid die doorschiet

Deze week werd bekend dat de familie van de overleden influencer Jade Kops wordt lastiggevallen door haar volgers. Jade deelde haar ervaringen met kanker met honderdduizenden mensen op sociale media, en overleed in april op 19-jarige leeftijd. Nu ontvangt haar familie dreigende berichten van mensen die naar eigen zeggen geen “nee” accepteren. Wat is er aan de hand? Volgens Omroep West voerde de politie meerdere “stopgesprekken” met mensen die het gezin lastigvallen. Bij zo’n gesprek gaat een agent bij iemand …

Lees meer

12

sep'26

Politici en AI-teksten: wat dit nieuws jou leert over AI-teksten herkennen

Op 10 september werd bekend dat premier Rob Jetten honderden berichten op sociale media door AI heeft laten schrijven. Onderzoek van de Volkskrant bracht het aan het licht. Sindsdien is er meer nieuws bijgekomen. Het onderwerp roept een interessante vraag op, niet alleen voor politici. Wanneer is het gebruiken van AI voor tekst prima, en wanneer wordt het een probleem? Wat is er precies aan de hand? De Volkskrant onderzocht honderden berichten van Jetten en zijn partij D66 op Facebook, …

Lees meer
© 2026 Computerwijs